Dilemma vrijdag: welke sancties mag je na 2 jaar ziekte opleggen?
Dilemma vrijdag 😎
Een werknemer is al langer dan twee jaar ziek. De werkgever wil weten welk passend werk nog mogelijk is en vraagt daarom om een actuele FML en een arbeidsdeskundig onderzoek. De werknemer werkt daar niet aan mee. Mag de werkgever dan stoppen met loon betalen?
Juridisch kader
Na twee jaar ziekte verandert het juridische vertrekpunt. De loondoorbetalingsregeling bij ziekte van artikel 7:629 BW is dan in beginsel uitgewerkt. Dat betekent ook dat de bekende sancties uit artikel 7:629 BW — loonopschorting bij controlevoorschriften en loonstop bij schending van re-integratieverplichtingen — niet zonder meer het juiste kader zijn. De vraag is na 104 weken ziekte niet meer primair: “Mag de werkgever een sanctie uit 7:629 BW toepassen?”, maar: “Heeft de werknemer op grond van artikel 7:628 BW nog recht op loon, hoewel hij geen arbeid verricht?”
Artikel 7:628 BW draait om de vraag voor wiens rekening het niet werken komt. Verricht de werknemer geen arbeid, dan behoudt hij alleen recht op loon als de oorzaak daarvan in redelijkheid voor rekening van de werkgever behoort te komen. Dat is dus een andere toets dan artikel 7:629 BW. Na twee jaar ziekte moet worden gekeken naar de concrete situatie: is er passende arbeid beschikbaar, kan de werknemer die passende arbeid ook daadwerkelijk verrichten, en komt het uitblijven van arbeid door toedoen van de werkgever of juist door houding of gedrag van de werknemer?
Daarbij geldt een belangrijk praktisch punt: er bestaat alleen recht op loon voor zover de werknemer daadwerkelijk arbeid kan verrichten. Een werknemer die na twee jaar ziekte nog beperkingen heeft, kan dus niet zonder meer aanspraak maken op het volledige oude loon. Het gaat om arbeid die aansluit bij zijn actuele belastbaarheid en restmogelijkheden. Als die belastbaarheid onduidelijk is, kan de werkgever niet goed bepalen welk werk passend is en welke loonwaarde daarbij hoort.
Daarom kan een actuele FML of belastbaarheidsbeoordeling na twee jaar ziekte nog steeds nodig zijn. Zeker als eerdere medische of arbeidskundige informatie verouderd is, partijen van mening verschillen over wat de werknemer nog kan, of de re-integratie vastloopt. De werknemer hoeft zijn medische dossier of diagnoses niet met de werkgever te delen, maar moet wel meewerken aan een zorgvuldig traject via een bedrijfsarts, verzekeringsarts of andere deskundige, zodat de werkgever functionele informatie krijgt om passend werk te kunnen beoordelen.
Weigert de werknemer zonder goede reden mee te werken aan zo’n beoordeling, dan kan dat onder artikel 7:628 BW tegen hem werken. Niet omdat artikel 7:629 BW alsnog wordt “verlengd”, maar omdat de werknemer dan zelf verhindert dat duidelijk wordt welke passende arbeid hij kan verrichten. Als de werkgever daardoor geen passend werk kan vaststellen of aanbieden, kan het niet werken redelijkerwijs voor rekening van de werknemer komen. Het gevolg: geen arbeid, geen loon.
De uitspraak
In deze zaak was de werknemer al langer dan twee jaar arbeidsongeschikt. De werkgever wilde een actuele FML laten opstellen en daarna arbeidskundig laten onderzoeken welk passend werk nog mogelijk was. De werknemer werkte daar onvoldoende aan mee. Hij bleef discussie voeren over de machtiging, de deskundige en de vraagstelling, en gaf uiteindelijk geen toestemming om de rapportage te delen.
Het hof vond dat de werkgever een goede reden had om actuele informatie over de belastbaarheid te vragen. Zonder die informatie kon de werkgever niet bepalen welke passende arbeid de werknemer nog daadwerkelijk kon verrichten. Omdat de werknemer dit traject blokkeerde, kwam het niet werken voor zijn rekening. Zijn loonvordering na twee jaar ziekte strandde daarom op artikel 7:628 BW. De Hoge Raad liet dat oordeel in stand.
Tips voor de praktijk💡
Toets na twee jaar ziekte niet automatisch aan artikel 7:629 BW. De scherpere route is artikel 7:628 BW: verricht de werknemer geen arbeid, en zo ja, komt dat niet werken redelijkerwijs voor rekening van de werkgever of van de werknemer? Maak daarbij concreet welk passend werk mogelijk zou kunnen zijn, welke informatie daarvoor nodig is en waarom een actuele FML of belastbaarheidsbeoordeling noodzakelijk is.
Leg ook vast dat loon na twee jaar ziekte alleen aan de orde is voor zover de werknemer daadwerkelijk passende arbeid kan verrichten. Weigert de werknemer zonder goede reden mee te werken aan het vaststellen van zijn belastbaarheid, documenteer dan precies hoe dat de re-integratie blokkeert. Dan kan het standpunt worden ingenomen dat het niet werken voor rekening van de werknemer komt en dat op grond van artikel 7:628 BW geen recht op loon bestaat.
https://uitspraken.rechtspraak.nl/details?id=ECLI:NL:GHSHE:2025:718
https://uitspraken.rechtspraak.nl/details?id=ECLI:NL:HR:2026:815
Gepubliceerd op LinkedIn, 5 juni 2026
Nieuws & Kennis

