Beoordeling arbeidsrelaties en introductie rechtsvermoeden

De politiek ziet de vele ZZP’ers in Nederland als een probleem. Jarenlang probeert de politiek al (nieuwe) regels te maken met betrekking tot het beoordelen van arbeidsrelaties, met als doel om schijnzelfstandigheid tegen te gaan. Op vrijdag 6 oktober jl. was het dan zover en is het wetsvoorstel voor de Wet verduidelijking beoordeling arbeidsrelaties en rechtsvermoeden ter internetconsultatie voorgelegd.

Wat regelt dit wetsvoorstel?

Verduidelijking gezagscriterium
Allereerst beoogt het wetsvoorstel de beoordeling van de arbeidsrelatie te verduidelijken. Met het voorstel wordt het meest onderscheidende wettelijke vereiste voor het bestaan van een arbeidsovereenkomst, namelijk ‘werken in dienst van’ (gezag), verduidelijkt. De jurisprudentie over het gezagscriterium is bij elkaar gebracht, gestructureerd en gecomprimeerd aan de hand van drie hoofdelementen, namelijk (1) werkinhoudelijke ondergeschiktheid, (2) organisatorische inbedding en (3) werken voor eigen rekening en risico. Het doel van de wetgever is om de duidelijkheid te vergroten voor werkenden, werkgevers en opdrachtgevers, uitvoeringsorganisaties (zoals het UWV, de Belastingdienst en de Nederlandse Arbeidsinspectie) en de rechtspraak. Een verduidelijking moet het voor de markt, de uitvoeringsorganisaties (onder meer voor de handhaving) en de rechtspraak inzichtelijker maken wanneer als zelfstandige of werknemer kan worden gewerkt.

Rechtsvermoeden uurtarief
Ook wordt met het wetsvoorstel een civielrechtelijk rechtsvermoeden geïntroduceerd bij een uurtarief onder € 32,24 (peildatum 1 juli 2023). Als een werkende kan aantonen dat er sprake is van een uurtarief lager dan het hiervoor genoemde bedrag, wordt vermoed dat sprake is van een arbeidsovereenkomst en is het aan de werkgever om aan te tonen dat er geen sprake is van een arbeidsovereenkomst. Het doel van deze maatregel is om het voor de werkenden aan de basis van de arbeidsmarkt makkelijker te maken om een arbeidsovereenkomst te claimen. Daarnaast zou het echtsvermoeden zorgen voor een preventief effect, doordat bij werken tegen een tarief onder de norm beter dan nu beoordeeld wordt of de klus door een zelfstandige gedaan kan worden, of dat er sprake moet zijn van een arbeidsovereenkomst.

Reacties

De vraag is natuurlijk of de markt daadwerkelijk op deze maatregelen zit te wachten. Als je naar de reacties op het wetsvoorstel kijkt, lijkt het antwoord op deze vraag over het algemeen ‘nee’. Op het moment van het schrijven van dit bericht, is er al 172 keer op het wetsvoorstel gereageerd. De reacties op het wetsvoorstel zijn kritisch, zoals verwacht. Reageren op het wetsvoorstel kan nog tot vrijdag 10 november a.s.

Wij volgen de ontwikkelingen met betrekking tot zelfstandigen op de voet, wordt vervolgd!