De spreekkamer van de bedrijfsarts

De spreekkamer van de bedrijfsarts is geen gewone gespreksruimte. Het is een medische omgeving waarin vertrouwelijkheid, onafhankelijkheid en kwaliteit van zorg centraal staan. Voor werkgevers, werknemers, arbodiensten en bedrijfsartsen is het van belang te weten aan welke eisen deze ruimte moet voldoen. Die eisen volgen niet uit één specifiek wetsartikel maar vloeien voort uit onder meer de Arbeidsomstandighedenwet, de Wet op de geneeskundige behandelingsovereenkomst (WGBO), de Wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg (Wet BIG), de Algemene verordening gegevensbescherming (AVG) en professionele richtlijnen, zoals die van de Nederlandse Vereniging voor Arbeids- en Bedrijfsgeneeskunde (NVAB).

Privacy als uitgangspunt
Het medisch beroepsgeheim vormt de basis van het spreekuur. Een werknemer mag erop vertrouwen dat de informatie die hij deelt met de bedrijfsarts vertrouwelijk blijft. Het beroepsgeheim zorgt ervoor dat de spreekkamer van de bedrijfsarts een veilige ruimte is waarin de werknemer in vertrouwen informatie kan delen met de bedrijfsarts. De spreekkamer moet daarom zodanig zijn ingericht dat gesprekken niet kunnen worden afgeluisterd. Goede geluidsisolatie is dus essentieel. Gesprekken mogen niet hoorbaar zijn in aangrenzende ruimtes of op de gang. Ook visuele privacy moet zijn gewaarborgd. Zo mag er geen inkijk van buitenaf zijn.

Onder privacy valt natuurlijk ook digitale gegevensbescherming. Medische dossiers moeten veilig worden opgeslagen en een beeldscherm en computer moeten zodanig worden opgesteld en beveiligd dat onbevoegden geen inzage hebben. Werknemers moeten erop kunnen vertrouwen dat hun medische informatie strikt vertrouwelijk blijft. Uit de KNMG-handreiking Videoconsulten volgt dat de regels omtrent privacy van de werknemer en de veiligheid van gegevens ook moet worden gewaarborgd bij videoconsulten, vergelijkbaar met een fysiek consult.

Onafhankelijkheid van de bedrijfsarts
De bedrijfsarts moet zijn werkzaamheden zelfstandig en onafhankelijk kunnen uitvoeren. Een ruimte midden in een HR-afdeling of naast het kantoor van een leidinggevende kan de schijn van beïnvloeding wekken. Als de ruimtes dunne wanden hebben, kan dit bovendien knellen met de privacy. Een neutrale, afzonderlijke ruimte draagt bij aan een veilige setting waarin de werknemer vrijuit kan spreken. Werkgevers zijn verplicht om deze onafhankelijkheid te respecteren en te faciliteren.

Inrichting, hygiëne en toegankelijkheid
De spreekkamer waar de bedrijfsarts de werknemer ontvangt moet uiteraard ook veilig en schoon zijn, zowel voor de werknemer als de bedrijfsarts. Hierbij kan gedacht worden aan voldoende verlichting, ventilatie en temperatuur. De NVAB schrijft voor dat als lichamelijk onderzoek wordt verricht, er ook  aanvullende voorzieningen nodig zijn, zoals een onderzoekstafel en een wastafel met stromend water.

De spreekkamer moet ook toegankelijk zijn. Zo moet de ruimte bereikbaar zijn voor werknemers met een beperking, bijvoorbeeld via een lift en met voldoende bewegingsruimte.

Tot slot
Privacy, onafhankelijkheid en professionele kwaliteit zijn geen vrijblijvende voorwaarden, maar wettelijke en beroepsmatige eisen. Wanneer de spreekruimte van een bedrijfsarts zorgvuldig is ingericht versterkt dit het vertrouwen in de bedrijfsgezondheidszorg en kan het zeker ook het eventuele wantrouwen van een werknemer dat een bedrijfsarts wordt gestuurd door een werkgever laten afnemen.