Wat zegt de Kamerbrief van Van Gennip over ziekteverzuim en arbeidsongeschiktheid?

Maandag 3 april 2023 presenteerde minister Van Gennip de plannen van het kabinet voor de toekomst van de arbeidsmarkt in de Kamerbrief ‘Voortgang uitwerking arbeidsmarktpakket’.

Allereerst worden in de kamerbrief van Van Gennip de ambities rondom de hervorming van de arbeidsmarkt op hoofdlijnen uitgewerkt. Zo wordt het nulurencontract zoals wij dat nu kennen vervangen door een basiscontract met meer inkomenszekerheid en roosterzekerheid, presenteert het kabinet de Crisesregeling Personeelsbehoud en wordt gewerkt aan maatregelen om schijnzelfstandigheid te voorkomen (waaronder het ‘civielrechtelijke vermoeden van een arbeidsovereenkomst’, gekoppeld aan een uurtarief).

Minister Van Gennip schrijft in de Kamerbrief ook belangrijke dingen over ziekteverzuim en arbeidsongeschiktheid. Het kabinet wil dat de re-integratie van langdurige zieke werknemers zich in principe in het tweede jaar kan gaan richten op het ‘tweede spoor’ (bij een andere werkgever). Dit gaat gelden voor werkgevers met maximaal 100 werknemers.

In de Kamerbrief van minister Van Gennip worden de volgende uitgangspunten genoemd:

• Bij ziekte blijft de inzet primair gericht op herstel en terugkeer van de werknemer;
• De re-integratie moet zich in het tweede ziektejaar in beginsel kunnen richten op re-integratie of herplaatsing bij een andere werkgever (‘tweede spoor’);
• Het doel is dat de kleine werkgever aan het eind van het eerste ziektejaar duidelijkheid kan krijgen of zijn zieke werknemer nog bij hem terugkeert of niet;
• Als het eerste spoor wordt afgesloten, kan de werkgever de zieke werknemer duurzaam vervangen;
• De loondoorbetaling loopt door in het tweede jaar en de arbeidsovereenkomst eindigt na twee jaar (of eerder als de werknemer werk bij een andere werkgever heeft gevonden).

Na het eerste ziektejaar

Als de gepresenteerde plannen doorgaan, kunnen de werkgever en de werknemer straks gezamenlijk besluiten tot het afsluiten van het eerste spoor na het eerste ziektejaar. Als de werkgever en de werknemer niet tot overeenstemming komen over het afsluiten van het eerste spoor, en de werkgever wil het eerste spoor toch afsluiten, dan kan het UWV om toestemming worden gevraagd.

Het UWV zal bij de vraag of het eerste spoor mag worden afgesloten toetsen op drie punten:

• Zijn de re-integratie-inspanningen in het eerste jaar voldoende geweest?
• Is de werknemer nog steeds ziek?
• Valt het te verwachten dat de werknemer binnen 13 weken zijn eigen (al dan niet aangepaste) werk bij de eigen werkgever kan verrichten?

Als alle onderdelen van de toets positief uitvallen, krijgt de werkgever toestemming om de re-integratie van de werknemer in het tweede ziektejaar volledig op het tweede spoor te richten.

Na het tweede ziektejaar

Als de re-integratie in het eerste spoor na het eerste jaar afgesloten is en de werknemer nog niet geheel hersteld is na twee jaar, beperkt de toets op de re-integratie-inspanningen (RIV-toets) bij een WIA-aanvraag zich tot de re-
integratie-inspanningen in het tweede spoor in het tweede ziektejaar, aldus de Kamerbrief. De Kamerbrief vervolgt: “De arbeidsovereenkomst mag na toestemming van UWV worden opgezegd na het tweede jaar. UWV toetst daarbij of de werkgever op dat moment geen beschikbare arbeidsplaats heeft voor zijn langdurig zieke of herstelde werknemer en die ook niet verwacht te krijgen binnen 13 weken. Kleinere werkgevers kunnen het dienstverband met de (geheel of gedeeltelijk herstelde) werknemer opzeggen als de (aangepaste) functie van de werknemer niet meer beschikbaar is of komt binnen 13 weken. Middelgrote werkgevers kunnen het dienstverband opzeggen als de (aangepaste) functie van de werknemer niet meer beschikbaar is en er ook geen ander passend werk beschikbaar is of komt binnen 13 weken. Dit betekent onder meer dat een werknemer die toch hersteld is in het tweede ziektejaar nog weer terug kan keren, als zijn functie nog niet duurzaam vervuld is.”

Hoe een en ander precies zal worden vormgegeven, moeten we nog afwachten.

Wetsvoorstel RIV toets UWV door arbeidsdeskundigen

Een ander belangrijk punt met betrekking tot arbeidsongeschiktheid in de Kamerbrief van minister Van Gennip is dat het wetsvoorstel RIV-toets UWV door arbeidsdeskundigen wordt ingetrokken. Dit wetsvoorstel regelde dat het advies van de bedrijfsarts over de belastbaarheid van de werknemer leidend zou worden bij de toets op de re-integratie inspanningen. Dit onderwerp wordt nu overgelaten aan de Onafhankelijke Commissie Toekomst Arbeidsongeschiktheidsstelsel (OCTAS).

Uiteraard volgen wij de ontwikkelingen op de voet.

Wordt vervolgd!